Elektrische varen: hoe zit dat nu?

  • vrijdag, 27 juli 2018
  • HISWA – uit nieuwsbrief september 2018

Dat elektrisch varen in opkomst is, is een feit. Net zoals op de weg het aantal elektrisch auto’s gestaag groeit, zit ook het ‘groene varen’ in de lift.

Toch lijken velen zich, ondanks de toename, vooral nog op de nadelen van elektrisch vervoer te richten.  
Maar waar er voor de elektrische auto er nog best wat te benoemen zijn, geldt dit voor de elektrische boot eigenlijk niet tot nauwelijks meer.

Voordelen

Om maar wat voordelen direct te benoemen.
Oplaadpunten zijn over het algemeen geen probleem, want de meeste boten liggen vaak toch al aan de walstroom.

Daarnaast liggen boten in principe veel langer stil dan auto’s, oplaadtijd is daarom ook geen probleem.
En daar komt nog bij dat een boot in het gebruik zich, dankzij de lage toerentallen en vaak gelijkmatig tempo, eigenlijk perfect leent voor een elektrische motor!

Hoe werkt het precies?

Maar laten we beginnen bij het begin.
Elektrisch varen komt in verschillende soorten en maten.
Als een boot volledig elektrisch is, betekent dit dat een elektromotor die door een accu gevoed wordt voor de aandrijving zorgt.

Deze boten moeten dan ook via walstroom opgeladen worden.
Maar ook met behulp van zonne- en windenergie kan de accu opgeladen worden.

Naast de 100% elektrische boot, zijn er net zoals in de automarkt, ook ‘hybriden’ te vinden.
Hierbij is de aandrijving van de boot deels elektromotor en deels dankzij verbrandingsmotor of generator.
De laatst genoemde zien we dan ook vaker voor grote snelle boten.

Met de verbrandingsmotor kan er hard gevaren worden en de elektromotor is uitstekend voor rustig en stil varen.

Het volledig elektrisch varen zie je dan ook voornamelijk bij sloepen en open boten.
Vooral voor de sloep is het een groot voordeel.
Naast dat het beter voor het milieu is, heb ook jij geen last van die ronkende motor en uitlaatgassen.
Heerlijk genieten van de rust op het water dus, het ultieme varen!

Maar een elektrische motor maakt ook het varen zelf gemakkelijker: de snelheid is makkelijk te doseren, wat het manoeuvreren weer eenvoudiger maakt.
Daarnaast hoeft er niet meer getankt te worden (scheelt weer vieze handen!) en is olie verversen ook verleden tijd.

Opladen

Een veelvoorkomend bezwaar is echter dat je maar een paar uur kan varen voordat je weer aan de stekker moet.

Dit is inderdaad deels waar: je zal een keer moeten gaan opladen. Maar de actieradius hoeft geen probleem te zijn, met een goede installatie kun je namelijk prima een hele dag varen.

In de praktijk is zo’n dag varen voor sloepen en open boten genoeg.
Bij elke stand van de gashendel, zie je op de meter hoever je nog kunt varen.

Een overstap naar een elektrische boot zal dan dus ook vooral een kwestie van wennen zijn.
Mocht je van een beetje ‘vlot varen’ houden, dan zal een volledige elektrische aandrijving (voorlopig) niet ideaal zijn.
Uren achter elkaar snel varen zal niet gaan, maar even kort hard gaan kan wel.

Bezwaren

Is het écht allemaal zo mooi als het klinkt? Ja en nee, want als er écht alleen maar voordelen zouden zijn, zou heel Nederland natuurlijk elektrisch varen.

Een veelgenoemd bezwaar is dat elektrisch varen over het algemeen nog iets duurder is dan de traditionele dieselboot.
Voorlopig is dat inderdaad nog zo, maar ook die verschillen worden steeds kleiner.

Daarnaast is het eerder genoemde voordeel dat het juist voor boten makkelijk opladen is (vrijwel alle havens hebben wel walstroom), toch ook een nadeel voor een bepaalde groep watersporters.
Als je jouw boot namelijk in de grachten hebt liggen of in een natuurhaven, heb je vaak geen stopcontact aan de steiger wat opladen ingewikkeld maakt.

Wie een langere vaartocht wil maken, zal dan ook van te voren moeten nagaan of er in de volgende passantenhaven stroom is (tip: dit staat in de Almanak Deel 2).

Een andere mogelijke oplossing is het plaatsen van zonnepanelen, maar dan wordt de boot wel weer prijziger.
Ook de snelheid speelt de elektrische boot vaak nog parten.

Een elektromotor versus een dieselmotor is toch iets minder krachtig, en soms is het fijn om net wel even die extra kracht te hebben als je bijvoorbeeld wind tegen hebt, of bij het bijvoorbeeld bij het oversteken van een druk kanaal.

Elektrisch varen is in opkomst en zal zich de komende jaren alleen maar verder gaan ontwikkelen.

Is elektrisch varen voor jou een optie?